GLP-1 en afvallen: wat doet het met je lichaam en waar moet je op letten?
GLP-1 is in korte tijd een bekende term geworden. Ozempic, Wegovy, Saxenda en Mounjaro worden vaak in één adem genoemd met afvallen en online lijkt het soms alsof GLP-1 vooral een eenvoudige manier is om minder honger te hebben en snel gewicht te verliezen.
Maar zo simpel is het niet.
GLP-1 is van nature een hormoon in je lichaam. Medicijnen die de werking hiervan nabootsen kunnen de eetlust verminderen en ervoor zorgen dat je sneller verzadigd bent. Daardoor eet je vaak minder en kun je gewicht verliezen. Tegelijkertijd betekent minder eten niet automatisch dat je ook gezonder eet of voldoende voedingsstoffen binnenkrijgt.
Dat laatste vind ik vanuit Coach Nutrition minstens zo belangrijk.
Mijn uitgangspunt is daarom: een middel kan je eetlust veranderen, maar het leert je niet automatisch hoe je goed moet eten.
In dit artikel leggen we uit wat GLP-1 is, hoe GLP-1-medicatie werkt en waarom voeding, eiwitten, spierbehoud en begeleiding juist belangrijk blijven wanneer je minder gaat eten.
Wat is GLP-1?
GLP-1 staat voor glucagon-like peptide-1. Het is een hormoon dat je lichaam zelf aanmaakt in de darmen nadat je hebt gegeten.
GLP-1 speelt onder andere een rol bij:
- het gevoel van verzadiging;
- de regulatie van je eetlust;
- de afgifte van insuline;
- de regulatie van je bloedsuiker;
- de snelheid waarmee voedsel vanuit de maag verdergaat.
GLP-1-medicijnen bootsen een deel van de werking van dit natuurlijke hormoon na.
Daardoor kun je eerder een vol gevoel krijgen en minder honger ervaren. Uiteindelijk kan daardoor je energie-inname dalen en je lichaamsgewicht afnemen. Het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen beschrijft dezelfde werking: GLP-1-achtige middelen beïnvloeden onder meer hersengebieden die betrokken zijn bij honger en eetlust.
Hoe werkt GLP-1 bij afvallen?
Wanneer je een GLP-1-medicijn gebruikt, wordt de werking van het natuurlijke GLP-1-hormoon langer en sterker nagebootst.
Dat heeft verschillende effecten.
Je hebt minder honger
GLP-1 werkt onder andere op receptoren in de hersenen die betrokken zijn bij eetlust en verzadiging. Hierdoor hebben veel gebruikers minder behoefte aan eten en zitten ze eerder vol.
Je eet meestal kleinere hoeveelheden
Doordat je sneller verzadigd bent, worden porties vaak vanzelf kleiner.
En daar zit uiteindelijk een belangrijk deel van het gewichtsverlies: je krijgt minder energie binnen.
Je spijsvertering kan langzamer verlopen
GLP-1-achtige middelen kunnen de maaglediging vertragen. Hierdoor kan voedsel langer in het maag-darmkanaal blijven en kan het verzadigingsgevoel langer aanhouden.
Het beïnvloedt je bloedsuiker
GLP-1 stimuleert onder bepaalde omstandigheden de afgifte van insuline en speelt ook een rol bij de glucoseregulatie. Dat is één van de redenen waarom verschillende GLP-1-middelen oorspronkelijk of ook voor diabetes type 2 worden gebruikt.
De visie van Milo: minder honger is niet hetzelfde als beter afvallen
Hier zit voor mij een belangrijk onderscheid. Veel gesprekken over GLP-1 gaan ongeveer zo:
“Ik heb bijna geen honger meer, dus het werkt goed.”
Maar weinig honger zegt nog niets over de kwaliteit van je voedingspatroon. Als je normaal 2.200 calorieën eet en door medicatie ineens nog maar een fractie daarvan binnenkrijgt, kan het gewicht inderdaad dalen. Maar de vraag is vervolgens: wat zit er nog in die kleinere hoeveelheid voeding?
Krijg je voldoende:
- eiwit;
- vitamines en mineralen;
- vezels;
- gezonde vetten;
- vocht;
- energie om te bewegen?
Mijn boodschap is daarom niet: eet zoveel mogelijk. Mijn boodschap is juist: wanneer je minder eet, wordt wat je eet belangrijker. Dat geldt voor iedereen die afvalt, maar extra wanneer je eetlust door medicatie sterk wordt geremd.
Wat doet GLP-1 met je lichaam?
De zichtbare verandering is meestal het verlies van lichaamsgewicht. Maar tijdens afvallen verandert er meer.
Je lichaam haalt bij een energietekort energie uit opgeslagen reserves. Het doel is natuurlijk vooral vetmassa verliezen, maar tijdens gewichtsverlies kan ook vetvrije massa verloren gaan. Daarom kijken wij binnen Coach Nutrition verder dan alleen naar het getal op de weegschaal.
We kijken bijvoorbeeld naar:
- hoeveel iemand daadwerkelijk eet;
- de verdeling van eiwitten over de dag;
- kracht en beweging;
- energieniveau;
- herstel;
- het behoud van dagelijkse structuur.
Want tien kilo lichter zijn is niet automatisch hetzelfde als tien kilo gezonder zijn.
GLP-1 en spierverlies: waarom eiwit extra belangrijk wordt
Wanneer je snel minder gaat eten, wordt het lastiger om uit een kleinere hoeveelheid voeding voldoende eiwit te halen.
Dat verdient aandacht. Eiwit ondersteunt het behoud van spiermassa. Daarnaast speelt beweging, en met name het belasten van spieren, een belangrijke rol.
Daarom zou mijn focus bij iemand die veel gewicht verliest nooit alleen zijn:
“Hoe krijgen we het gewicht nog verder naar beneden?”
Ik zou ook willen weten:
“Hoe zorgen we dat je ondertussen voldoende blijft eten om je lichaam te ondersteunen?”
Binnen het SLIM Plan besteden we daarom bewust aandacht aan eiwitrijke eetmomenten en praktische producten waarmee de eiwitinname beter over de dag verdeeld kan worden.
Denk bijvoorbeeld aan de eiwitrijke shakes, muesli en andere Coach Nutrition-producten die binnen een persoonlijk voedingsplan kunnen worden ingezet.
Niet omdat een shake GLP-1-gerelateerde problemen oplost, maar omdat een duidelijk voedingsplan het makkelijker maakt om voldoende voedingsstoffen binnen te krijgen wanneer je totale hoeveelheid voeding lager ligt.
Je valt uiteindelijk af doordat je minder energie binnenkrijgt
Dit klinkt misschien minder spectaculair dan veel berichten op sociale media, maar het is belangrijk om te begrijpen.
Een GLP-1-injectie laat vet niet rechtstreeks verdwijnen.
Het middel beïnvloedt onder meer je eetlust en verzadiging, waardoor je doorgaans minder eet. Daardoor kan een energietekort ontstaan en verlies je gewicht.
Daarom is mijn visie bij Coach Nutrition:
de prik verandert het hongergevoel, maar de energiebalans bepaalt uiteindelijk het gewichtsverlies.
Dat is ook de reden waarom je niet automatisch sneller afvalt met GLP-1 dan met een goed opgezet begeleidingsprogramma.
Het tempo verschilt per persoon en hangt bijvoorbeeld samen met:
- je uitgangsgewicht;
- je energie-inname;
- hoeveel je beweegt;
- je individuele reactie op medicatie;
- hoe consequent je jouw plan volgt.
Een begeleid voedingsprogramma kan eveneens een gecontroleerd energietekort creëren. Het verschil is dat je binnen het SLIM Plan tegelijkertijd leert hoe je je voeding structureert.
GLP-1 vervangt een gezonde leefstijl niet
Geregistreerde middelen voor gewichtsbeheersing worden ook officieel niet gepositioneerd als vervanging van voeding en beweging.
Wegovy wordt bijvoorbeeld gebruikt als aanvulling op een caloriebeperkt voedingspatroon en meer lichamelijke activiteit. Hetzelfde principe geldt bij andere middelen die voor gewichtsbeheersing worden ingezet.
Dat vind ik een belangrijk punt. Want online lijkt soms het tegenovergestelde te worden gesuggereerd:
“Neem de injectie en de rest gaat vanzelf.”
Maar medicatie:
- doet geen boodschappen voor je;
- plant je maaltijden niet;
- zorgt niet automatisch dat je voldoende eiwit eet;
- bouwt geen spiermassa op;
- verandert je gewoontes niet vanzelf;
- leert je niet wat je na het stoppen moet doen.
Daarom blijft leefstijl altijd relevant.
Hoe vaak gebruik je GLP-1-injecties?
Hier moeten we onderscheid maken tussen verschillende medicijnen.Niet iedere GLP-1-injectie wordt op dezelfde manier gebruikt.
Volgens het CBG zijn er bijvoorbeeld:
- middelen met liraglutide die dagelijks worden geïnjecteerd;
- semaglutide voor gewichtsbeheersing dat als injectie eenmaal per week wordt gebruikt;
- tirzepatide dat eenmaal per week wordt geïnjecteerd.
Gebruik nooit een algemeen online schema om zelf te bepalen hoe vaak je moet injecteren.
De juiste frequentie en dosering hangen af van het specifieke geneesmiddel en de behandeling die een arts heeft voorgeschreven.
Gebruik GLP-1-medicatie daarom altijd volgens het voorschrift en pas de frequentie of dosering niet zelfstandig aan.
GLP-1-ampullen: pas op met wat online wordt aangeboden
Er wordt online opvallend vaak gezocht naar termen als GLP-1 ampullen.
Daar zit direct een belangrijk risico.
Geregistreerde GLP-1-geneesmiddelen hebben een specifieke toedieningsvorm, dosering en gebruiksinstructie. Online worden daarnaast producten aangeboden die als GLP-1, semaglutide of experimenteel afslankmiddel worden gepresenteerd zonder dat duidelijk is:
- wie het heeft geproduceerd;
- welke werkzame stof erin zit;
- hoeveel werkzame stof erin zit;
- of het steriel is;
- of het correct is bewaard;
- of het überhaupt een geregistreerd geneesmiddel is.
Gebruik daarom geen onbekende GLP-1-ampullen of injecties die buiten een arts en erkende apotheek om worden aangeboden.
Een zoekopdracht als “GLP-1 ampullen hoe vaak gebruiken” zou wat mij betreft dan ook niet moeten eindigen met een injectieschema, maar met de vraag:
weet je eigenlijk zeker wat je injecteert?
GLP-1 is niet één specifiek medicijn
GLP-1 wordt online vaak gebruikt alsof het de naam van één afslankmiddel is. Dat klopt niet. Het is een groep medicijnen die aangrijpen op het GLP-1-systeem.
Voorbeelden zijn onder andere:
- liraglutide;
- semaglutide.
Daarnaast heb je tirzepatide, dat zowel op GLP-1- als GIP-receptoren werkt. Ook de merknamen en geregistreerde toepassingen verschillen. Ozempic bevat bijvoorbeeld semaglutide, maar is geregistreerd voor diabetes type 2. Wegovy bevat eveneens semaglutide en is geregistreerd voor gewichtsbeheersing bij daarvoor aangewezen groepen.
Alle middelen simpelweg “Ozempic” noemen maakt de discussie daarom onnodig verwarrend.
Wat gebeurt er wanneer je stopt met GLP-1?
Dit is misschien wel één van de belangrijkste vragen. Wanneer het medicijn wordt gestopt, verdwijnt ook het medicamenteuze effect op onder andere eetlust en verzadiging geleidelijk.Dan wordt zichtbaar wat er tijdens de behandeling is opgebouwd.
Heb je geleerd:
- welke porties bij je passen;
- hoe je een maaltijd samenstelt;
- hoe je voldoende eiwit eet;
- hoe je omgaat met trek;
- hoe je beweegt;
- hoe je reageert op stress;
- hoe je moeilijke dagen opvangt?
Of was de volledige strategie: “Ik had geen honger, dus ik at minder.” Dat laatste is geen vaardigheid die je zelf hebt aangeleerd. En juist daarom vind ik begeleiding tijdens én na gewichtsverlies zo belangrijk.
Het SLIM Plan: niet alleen minder eten, maar beter leren eten
Binnen het SLIM Plan van Coach Nutrition werken we anders. Het uitgangspunt is niet: hoe kunnen we iemand zo weinig mogelijk laten eten?
We kijken naar:
- hoeveel iemand nodig heeft;
- hoe we een gecontroleerd energietekort creëren;
- hoe we voldoende eiwit behouden;
- welke eetmomenten praktisch haalbaar zijn;
- hoe beweging onderdeel wordt van het plan;
- hoe je omgaat met momenten waarop het lastig wordt;
- hoe je uiteindelijk zonder voortdurend nadenken betere keuzes kunt maken.
Daar kunnen ook Coach Nutrition-producten onderdeel van zijn. De producten geven structuur en maken het eenvoudiger om bijvoorbeeld een duidelijk eiwitrijk eetmoment in te bouwen. Maar uiteindelijk blijft het doel dat je begrijpt hoe jouw voedingspatroon werkt.
Gebruik je GLP-1? Dan verandert onze belangrijkste vraag niet
Of iemand nu met of zonder medicatie afvalt, mijn belangrijkste vraag blijft eigenlijk hetzelfde: kun je deze manier van leven straks nog steeds uitvoeren? Wanneer iemand GLP-1 gebruikt en nauwelijks meer eet, zou mijn doel niet zijn om het gewichtsverlies nog verder te versnellen.
Dan kijk ik juist naar:
- voldoende voeding;
- voldoende eiwit;
- spierbehoud;
- energie;
- beweging;
- een normaal eetritme;
- voorbereiding op de periode daarna.
Want afvallen is uiteindelijk maar één fase. Daarna moet je het gewicht nog jarenlang zien te behouden.
Samen Slim: bouwen aan wat er ná het afvallen overblijft
GLP-1 kan voor daarvoor geschikte mensen onder medische begeleiding een hulpmiddel zijn bij gewichtsbeheersing. Maar het lost niet ieder onderdeel van overgewicht op.
Mijn visie vanuit Coach Nutrition is daarom eenvoudig: gebruik minder honger niet als excuus om zo weinig mogelijk te eten. Gebruik de ruimte die ontstaat om juist een beter voedingspatroon op te bouwen. Want uiteindelijk wil je niet alleen een lager getal op de weegschaal.
Je wilt:
- voldoende energie;
- zoveel mogelijk functionele spiermassa behouden;
- normaal kunnen eten;
- grip hebben op je eetpatroon;
- weten wat je doet wanneer de honger terugkomt;
- een resultaat dat je kunt vasthouden.
Dat is waar Samen Slim voor staat. Wil je weten waar jouw voeding extra aandacht nodig heeft tijdens of na het gebruik van afslankmedicatie? Met het SLIM Plan kijkt een Coach Nutrition-coach samen met jou naar voeding, eiwit, beweging, structuur en de volgende stap.
Veelgestelde vragen over GLP-1 en afvallen
Wat is GLP-1?
GLP-1 is een hormoon dat van nature in de darm wordt aangemaakt na het eten. Het speelt onder andere een rol bij verzadiging, eetlust, insulineafgifte en bloedsuikerregulatie.
Hoe werkt GLP-1 bij afvallen?
GLP-1-medicatie kan ervoor zorgen dat je eerder verzadigd bent en minder honger ervaart. Hierdoor eet je vaak minder, waardoor een energietekort kan ontstaan en je gewicht kunt verliezen.
Wat doet GLP-1 met je lichaam?
GLP-1 beïnvloedt onder andere je eetlust, verzadiging, insulineafgifte en spijsvertering. Afhankelijk van het specifieke geneesmiddel en de werkzame stof kunnen de effecten verschillen.
Is Ozempic hetzelfde als GLP-1?
Nee. GLP-1 is een hormoon en GLP-1-agonisten vormen een groep geneesmiddelen. Ozempic is een merknaam voor een geneesmiddel met semaglutide en is geregistreerd voor diabetes type 2.
Hoe vaak moet je GLP-1 injecteren?
Dat hangt af van het geneesmiddel. Sommige middelen worden dagelijks gebruikt en andere wekelijks. Volg daarom altijd het voorschrift van je arts en de officiële gebruiksinstructie van jouw medicijn.
Kun je sneller afvallen met GLP-1?
Niet automatisch. GLP-1-medicatie kan het makkelijker maken om minder te eten doordat de eetlust afneemt. Hoe snel iemand gewicht verliest verschilt echter sterk per persoon en hangt onder andere af van de totale energie-inname, het uitgangsgewicht, beweging en de individuele reactie op het middel.
Kun je spiermassa verliezen met GLP-1?
Bij gewichtsverlies kan naast vetmassa ook vetvrije massa verloren gaan. Daarom blijven voldoende eiwit, beweging en aandacht voor spierbehoud belangrijk wanneer je afvalt.
Moet je naast GLP-1 nog op je voeding letten?
Ja. GLP-1-medicatie voor gewichtsbeheersing wordt gebruikt in combinatie met aanpassingen in voeding en beweging. Minder eetlust betekent bovendien niet automatisch dat je voldoende eiwitten, vezels, vitamines en mineralen binnenkrijgt.
Kan Coach Nutrition helpen als ik GLP-1 gebruik of gebruikt heb?
Coach Nutrition neemt de medische begeleiding van GLP-1-medicatie niet over. Daarvoor blijf je bij je arts of behandelaar. Een Coach Nutrition-coach kan wel helpen bij voeding, voldoende eiwitten, beweging, structuur, spierbehoud en een voedingspatroon dat je ook op langere termijn kunt volhouden.












































